วิทยา ศักยาภินันท์ [2]
บทคัดย่อ
บทความนี้กล่าวถึง ลักษณะทางจริยศาสตร์ของอุดมการณ์พระโพธิสัตว์ ที่ปรากฏในหลักคำสอนของพระพุทธศาสนามหายาน เช่น หลักโพธิจิต ปรัชญาปารมิตา และบารมี 6 ประการ เป็นต้น กล่าวกันว่า ลักษณะ 2 ประการของอุดมการณ์พระโพธิสัตว์ คือ ความปรารถนาที่จะทำความดีแก่ผู้อื่นเป็นอันดับแรก และการเป็นอุดมการณ์ที่ชวนให้ประชาชนอยากปฏิบัติตามนั้น ทำให้อุดมการณ์พระโพธิสัตว์ มีเอกลักษณ์เฉพาะตนและกลายเป็นพุทธจริยศาสตร์ของมหาชน และแตกต่างจากลักษณะทางจริยศาสตร์ของพระพุทธศาสนายุคแรก
Abstract :
This article deals with an ethical characteristics of the Bodhisattva ideal contained within various Mahayana Buddhist principles like the Will to Enlightenment, Perfect of Wisdom and the Six Perfections, etc. It has been said that two features : first, the inspiration for doing good for others and then following this becoming an ideal appealing to people to imitate are responsible for making the Bodhisattva unique ideal in its own right and having become an ethics of the masses that differs from the ethics of Early Buddhism.
* ตีพิมพ์ในวารสารมนุษยศาสตร์ ปีที่ 16 ฉบับที่ 1 มกราคม - มิถุนายน 2552.
[1] สรุปจากบทที่ 5 “มหายาน : พุทธจริยศาสตร์เพื่อมหาชน” ในหนังสือ “พุทธจริยศาสตร์ : การวิเคราะห์เชิงประวัติศาสตร์” ที่ข้าพเจ้าเรียบเรียงขึ้นบรรยายแก่นักศึกษาปริญญาโท ภาคพิเศษ สาขาพระพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย ปีการศึกษา 2549.
[2]ดร.วิทยา ศักยาภินันท์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ภาควิชาปรัชญาและศาสนา คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
